...

Objawy OCD u dzieci – jak rozpoznać natrętne myśli i czynności przymusowe?

Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (OCD) to nie tylko „faza” czy dziecięce dziwactwo, ale poważny stan, który dotyka około 1 – 2% dzieci. Najczęściej ujawnia się ono między 7. a 12. rokiem życia. W Poradni LCDT w Lublinie wiemy, że wczesne rozpoznanie natrętnych myśli i czynności przymusowych pozwala na wdrożenie skutecznej terapii, która chroni dziecko przed przewlekłym lękiem i problemami w szkole.

Czym właściwie jest OCD? Mechanizm powstawania lęku

Zaburzenie to składa się z natrętnych myśli (obsesji) i powtarzalnych rytuałów (kompulsji), które zabierają czas i powodują ogromne napięcie.

  • Obsesje: To nachalne, niechciane myśli, które często dotyczą brudu, symetrii, religii lub lęku przed zrobieniem komuś krzywdy.
  • Kompulsje: To rytuały wykonywane w celu złagodzenia lęku, takie jak mycie rąk kilkanaście razy dziennie, sprawdzanie zamków czy liczenie do „bezpiecznej” liczby.

Dziecko wpada w „błędne koło” – rytuał daje tylko chwilową ulgę, co sprawia, że musi go powtarzać coraz częściej.

Natrętne myśli vs zwykłe zmartwienia – kiedy zacząć się niepokoić?

Podczas gdy bunt dwulatka czy nastolatka jest zazwyczaj etapem przejściowym, ODD charakteryzuje się zachowaniami uporczywymi, które trwają przez dłuższy czas i nasilają się, wpływając negatywnie na codzienne funkcjonowanie. Jeśli opór dziecka jest stały i obecny zarówno w domu, jak i w szkole, konsultacja ze specjalistą jest wskazana.

Przyczyny powstawania zaburzeń ODD

W odróżnieniu od zwykłych obaw, natrętne myśli w OCD są sztywne i zajmują znaczną część dnia – często powyżej 60 minut.

CechaZwykłe rytuały/zmartwieniaObjawy OCD
Czas trwaniaKilka minut dziennie
Ponad 30 – 60 minut dziennie
ElastycznośćDziecko potrafi je przerwać
Silny opór i lęk przy próbie przerwania
Wpływ na życieNie utrudniają zabawy ani nauki
Powodują spóźnienia, spadek ocen i izolację

Skutki nieleczonego OCD w codziennym życiu

OCD znacząco ogranicza życie dziecka, prowadząc do izolacji od rówieśników i problemów z nauką. Sygnałem, że zaburzenie wymaga profesjonalnej interwencji w Poradni LCDT, jest zaobserwowanie u dziecka:

  • kłamania w celu ukrycia rytuałów,
  • ran na skórze od nadmiernego mycia lub drapania,
  • unikania szkoły lub napadów paniki.

Jak rozmawiać z dzieckiem? Porady dla rodziców

To, jak reagujesz na objawy, ma kluczowe znaczenie dla postępów w leczeniu.

Czego unikać (Pułapki językowe):

  • Nie mów: „Przestań”, „Nie przesadzaj” – to nasila wstyd i pogarsza kompulsje.
  • Nie dawaj nadmiernych zapewnień (np. „już nigdy nic złego się nie stanie”), ponieważ dziecko będzie ich szukać w nieskończoność.

Co pomaga (Podejście empatyczne):

Wprowadź timer: Zamiast natychmiastowego ustępowania, opóźnij wykonanie rytuału o 5 – 10 minut.

Nazywaj emocje: „Widzę, że to dla Ciebie trudne”.

Stosuj małe kroki: Zachęć dziecko, by wytrzymało bez rytuału przez 2 minuty.

Profesjonalna diagnoza i leczenie w Lublinie

W Poradni LCDT diagnoza opiera się na rzetelnym procesie, obejmującym m.in. skalę CY-BOCS oraz wywiady z rodzicami i nauczycielami. Stosujemy metody o udokumentowanej skuteczności:

  • Terapia poznawczo-behawioralna z ERP: Ekspozycja i powstrzymywanie reakcji to „złoty standard”, przynoszący poprawę u 60 – 80% pacjentów. Polega na stopniowym oswajaniu lęku bez wykonywania kompulsji.
  • Wsparcie psychiatryczne: W cięższych przypadkach psychiatra dziecięcy może zaproponować leki z grupy SSRI (np. fluoksetyna, sertralina), które wspomagają terapię.
  • Współpraca ze szkołą: Pomagamy wdrożyć indywidualne plany wsparcia, aby zredukować presję na dziecko w trakcie lekcji.

Umów konsultację w Poradni LCDT

Pamiętaj, że OCD u około połowy dorosłych zaczęło się już w dzieciństwie – szybka reakcja chroni Twoje dziecko przed przewlekłością zaburzenia. Zakres każdej wizyty jest ustalany indywidualnie i dostosowany do sytuacji pacjenta.

Skontaktuj się z rejestracją pod numerem: 690 140 930 i umów termin wizyty w naszej placówce w Lublinie. Wszystkich naszych specjalistów obowiązuje tajemnica zawodowa.