Objawy OCD u dzieci – jak rozpoznać natrętne myśli i czynności przymusowe?
Czym właściwie jest OCD? Mechanizm powstawania lęku
Zaburzenie to składa się z natrętnych myśli (obsesji) i powtarzalnych rytuałów (kompulsji), które zabierają czas i powodują ogromne napięcie.
- Obsesje: To nachalne, niechciane myśli, które często dotyczą brudu, symetrii, religii lub lęku przed zrobieniem komuś krzywdy.
- Kompulsje: To rytuały wykonywane w celu złagodzenia lęku, takie jak mycie rąk kilkanaście razy dziennie, sprawdzanie zamków czy liczenie do „bezpiecznej” liczby.
Dziecko wpada w „błędne koło” – rytuał daje tylko chwilową ulgę, co sprawia, że musi go powtarzać coraz częściej.
Natrętne myśli vs zwykłe zmartwienia – kiedy zacząć się niepokoić?
Podczas gdy bunt dwulatka czy nastolatka jest zazwyczaj etapem przejściowym, ODD charakteryzuje się zachowaniami uporczywymi, które trwają przez dłuższy czas i nasilają się, wpływając negatywnie na codzienne funkcjonowanie. Jeśli opór dziecka jest stały i obecny zarówno w domu, jak i w szkole, konsultacja ze specjalistą jest wskazana.
Przyczyny powstawania zaburzeń ODD
W odróżnieniu od zwykłych obaw, natrętne myśli w OCD są sztywne i zajmują znaczną część dnia – często powyżej 60 minut.
| Cecha | Zwykłe rytuały/zmartwienia | Objawy OCD |
| Czas trwania | Kilka minut dziennie | Ponad 30 – 60 minut dziennie |
| Elastyczność | Dziecko potrafi je przerwać | Silny opór i lęk przy próbie przerwania |
| Wpływ na życie | Nie utrudniają zabawy ani nauki | Powodują spóźnienia, spadek ocen i izolację |
Skutki nieleczonego OCD w codziennym życiu
OCD znacząco ogranicza życie dziecka, prowadząc do izolacji od rówieśników i problemów z nauką. Sygnałem, że zaburzenie wymaga profesjonalnej interwencji w Poradni LCDT, jest zaobserwowanie u dziecka:
- kłamania w celu ukrycia rytuałów,
- ran na skórze od nadmiernego mycia lub drapania,
- unikania szkoły lub napadów paniki.
Jak rozmawiać z dzieckiem? Porady dla rodziców
To, jak reagujesz na objawy, ma kluczowe znaczenie dla postępów w leczeniu.
Czego unikać (Pułapki językowe):
- Nie mów: „Przestań”, „Nie przesadzaj” – to nasila wstyd i pogarsza kompulsje.
- Nie dawaj nadmiernych zapewnień (np. „już nigdy nic złego się nie stanie”), ponieważ dziecko będzie ich szukać w nieskończoność.
Co pomaga (Podejście empatyczne):
Wprowadź timer: Zamiast natychmiastowego ustępowania, opóźnij wykonanie rytuału o 5 – 10 minut.
Nazywaj emocje: „Widzę, że to dla Ciebie trudne”.
Stosuj małe kroki: Zachęć dziecko, by wytrzymało bez rytuału przez 2 minuty.
Profesjonalna diagnoza i leczenie w Lublinie
W Poradni LCDT diagnoza opiera się na rzetelnym procesie, obejmującym m.in. skalę CY-BOCS oraz wywiady z rodzicami i nauczycielami. Stosujemy metody o udokumentowanej skuteczności:
- Terapia poznawczo-behawioralna z ERP: Ekspozycja i powstrzymywanie reakcji to „złoty standard”, przynoszący poprawę u 60 – 80% pacjentów. Polega na stopniowym oswajaniu lęku bez wykonywania kompulsji.
- Wsparcie psychiatryczne: W cięższych przypadkach psychiatra dziecięcy może zaproponować leki z grupy SSRI (np. fluoksetyna, sertralina), które wspomagają terapię.
- Współpraca ze szkołą: Pomagamy wdrożyć indywidualne plany wsparcia, aby zredukować presję na dziecko w trakcie lekcji.
Umów konsultację w Poradni LCDT
Pamiętaj, że OCD u około połowy dorosłych zaczęło się już w dzieciństwie – szybka reakcja chroni Twoje dziecko przed przewlekłością zaburzenia. Zakres każdej wizyty jest ustalany indywidualnie i dostosowany do sytuacji pacjenta.
Skontaktuj się z rejestracją pod numerem: 690 140 930 i umów termin wizyty w naszej placówce w Lublinie. Wszystkich naszych specjalistów obowiązuje tajemnica zawodowa.
